Kunstkringen

Prelude
Ouverture
Kunstkringen
Japanse Kampen
Orkesten/Koren
Komponisten
Artiesten
Sticusa/Erasmushuis
Programma's/Recensies
Encores/Links
Onderzoekers
Chronologie en kaarten
Knipsels
Gebouwen
Radio
gamelan
 
Meer over dit onderwerp...          Print Version/Afdruk Versie

In het Tjideng-kamp was een luidspreker aangebracht en in de avond zaten de vrouwen buiten te luisteren naar muziek van Beethoven en Mozart, schreef Johan Fabricius in “Een wereld in beroering”, vlak na de oorlog.

 

Toen bij de Pakanbaru-spoorlijn  de capitulatie bekend werd zong men het Wilhelmus en was er iemand die een viool te voorschijn haalde en met zijn spel iedereen tot tranens toe ontroerde met zijn spel. Al die kampjaren had dit instrument overleefd en was verborgen gebleven voor de bezetters!

In de onoverzichtelijke jaren na de oorlog, toen de bersiap-tijd uitbrak, repatrieerden veel mensen of probeerden ter plaatse te overleven. Al opmerkelijk snel herstelde zich de behoefte aan goede muziek. Er werd weer naar de radio (NIROM) geluisterd en sporadisch gemusiceerd, vooral op de piano’s die de oorlog hadden doorstaan. Bladmuziek en grammofoonplaat kwamen weer uit de kast.

 

Het Nederlandse muziekblad Mens en Melodie berichtte in 1946 vanuit Djakarta, 'De kunst ligt hier nog volkomen plat. Wij proberen den kunstkring te doen herleven en vormen een comité met 2 engelsen, 2 chinezen 2 indonesiers en 2 hollanders. De bedoeling is om op 20 mei de zaak te introduceren met een dansavond in de Schouwburg. Als 2e prestatie hebben wij dan op het oog den pianist Solomon of een ander, waarvoor wij Australië inmiddels hebben aangeschreven. Daar zitten Lili Kraus en Szymon Goldberg, maar spelen niet meer samen. Verder wriemelen hier allerlei organisaties van burgerlijke en militaire zijde door elkaar, maar op lager niveau. De bedoeling is een nieuwe kunstkring te vormen onder de naam International Art Circle .(De oude naam Bond van Kunstkringen klonk te koloniaal en te Hollands?)

 

Toch werden er al gauw weer concerten en recitals gegeven o.a.. in het Ambassador house, in de Schouwburg, Loge-gebouw en ten paleize. Er waren  4-mains avonden, een Tropicana-show met een ad-hoc orkestje en Lee San San  gaf pianorecitals in Djakarta..

 

Het STATION (A.F.R.I.B.) orkest, samengesteld uit stafmusici van de Britse bezettingstroepen, aangevuld met plaatselijke krachten,  trad op voor de strijdkrachten. Olv. Iwan Federoff en Frits Hinze gaf  het concerten in de schouwburg, met licht -klassieke programma’s. Solisten o.a. Willem Noske, viool, Lisa Molino en Emiele van Dinter zang. Deze concerten werden door de radio uitgezonden.

 

In 1948 liet de Bond van Kunstkringen weer van zich horen in de grote steden. Het werd bestuurd  door vrijwilligers die de organisatie naast hun dagelijkse werkkring verrichten, o.a. Mr van Meeteren, het echtpaar van Weenen-Hulswit, het echtpaar Hilfman-van Dam de heer Krijgsman, Hr Verboom, van Leeuwen. Later uitzending door Nederlands steunpunt. (beschermheer Ir. M. Hatta) De jaarvergaderingen werden gehouden op de Ruys en Oranje. (sponsers B.P.M./KPM, JACOBSON en v.d. BERG)

De zangeres Hans Gruys maakte met pianiste Jetty Troost de eerste toernee:

Semarang/Batavia/Buitenzorg/Bandoeng/Medan/Padang/Palembang/Makassar/Menado/To-mohon/Ambon.Ternate/Timor/Bali. Tegelijkertijd Géza  Frid (piano)

 

Uit een beschouwing van bestuurslid dhr. H. van Weenen over het functioneren van deze zie 'Knipsels':

 

RADIO:

1947 ROIO (Radio Omroep in Overgangstijd) Strijdkrachten programma via NIWIN (Natoniale Inspanning Welzijnsverzorging Indonesië)

 

Radio Resmi Djakarta.

Pedoman/Radio Gids. Djakarta III tot 1951.

 

aug.1948-mei 1950:

Er bestond al enige tijd de behoefte aan een volwaardig Symfonieorkest. Tot dan toe beperkte de radio zich tot het uitzenden van klassieke grammofoonconcerten en van ad hoc ensembles. Door middel van audities in Batavia en Nederland werd er uiteindelijk een 45 man sterk orkest geformeerd. De dirigent Yvon Baarspul  zou de leiding krijgen . Per MS Garoet arriveerde de Hollandse delegatie in Tandjong Priok, alwaar zij werd ondergebracht  in hotels of pensions. Het orkest opereerde vanuit het gebouw van de radio op het Koningsplein, (lijst namen orkestleden bekend).

 

Na enige losse concerten besloot men series uit te brengen waarop men zich kon abonneren, A, B en, C. voor 30 gulden. De concerten (standaard repertoire + Ned composities) vonden ook plaats in de Dierentuin (Gardenhall), Willemskerk of in de Portugese Buitenkerk met als hoogtepunten de 9e Symfonie van van Beethoven en het Mozart-requiem met 4 zangsolisten m.m.v.de bestaande, heropgerichte Oratorium Vereniging. Vanwege de avondklok werden de concerten in de laatste maanden, eerst opgenomen en één uur later uitgezonden.

 

Per boot (Ophir) ging het orkest op tournee naar Semarang, Soerabaya, Bali en Makassar. Per vliegtuig werd Singapore bezocht voor enige concerten. Veel succes, ook in de pers.

 

Voor het lichtere repertoire werd het Cosmopolitain orkest samengesteld dat werd geleid door dirigent/arrangeur Jos Clebert, later door Ton Disselvelt. (tot 1951)

 

Print Version/Afdruk Versie